ข้อมูลต้นหนุมานประสานกาย
1. ชื่อพื้นบ้าน, ชื่อสามัญ, ชื่อวิทยาศาสตร์
- ชื่อพื้นบ้าน: หนุมานประสานกาย, หนุมานคลุกฝุ่น
- ชื่อสามัญ: Hanuman’s Body-healing Plant
- ชื่อวิทยาศาสตร์: Schefflera leucantha (Lour.) Merr.
2. ชื่อพืช (พื้นบ้าน, วิทยาศาสตร์)
- ชื่อพื้นบ้าน: หนุมานประสานกาย
- ชื่อวิทยาศาสตร์: Schefflera leucantha (Lour.) Merr.
3. ลักษณะทางพฤกษศาสตร์
- ลำต้น: เป็นไม้พุ่มสูงประมาณ 1-3 เมตร แตกกิ่งก้านสาขามาก เปลือกลำต้นมีสีน้ำตาลอมเทา
- ใบ: เป็นใบประกอบแบบนิ้วมือ เรียงสลับ ใบย่อยมี 3-5 ใบ ก้านใบย่อยสั้น รูปใบหอกปลายแหลม โคนใบสอบ ขอบใบเรียบ แผ่นใบมีสีเขียวเข้ม ผิวใบเรียบและเป็นมัน
- ดอก: ออกเป็นช่อที่ปลายกิ่งและซอกใบ ช่อดอกแบบช่อเชิงลด มีดอกย่อยขนาดเล็กสีขาวนวล
- ผล: ผลสดมีลักษณะกลมเล็ก เมื่อแก่จะเปลี่ยนเป็นสีดำ ภายในมีเมล็ด
4. สถานที่พบ หนุมานประสานกายเป็นพืชที่มีถิ่นกำเนิดในเขตร้อนของทวีปเอเชีย พบได้ทั่วไปในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ รวมถึงประเทศไทย นิยมปลูกในสวนสมุนไพรและบ้านเรือนทั่วไป
5. สภาพแวดล้อมที่เติบโต
- ดิน: เจริญเติบโตได้ดีในดินร่วนปนทรายที่มีความอุดมสมบูรณ์และระบายน้ำได้ดี
- น้ำ: ต้องการน้ำปานกลาง ชอบความชื้น แต่ไม่ชอบน้ำท่วมขัง
- แสงแดด: ชอบแสงแดดรำไรถึงแสงแดดจัด
6. ฤดูกาลให้ผลผลิต เป็นพืชที่สามารถออกดอกและผลได้ตลอดทั้งปี
7. ประโยชน์/การใช้ประโยชน์
- สมุนไพร: ใบของหนุมานประสานกายถูกนำมาใช้เป็นสมุนไพรในตำรับยาแผนโบราณหลายชนิด
- งานประดิษฐ์: ลำต้นและใบสามารถนำมาใช้ในการจัดสวนและตกแต่งสถานที่
8. ข้อมูลภูมิปัญญาท้องถิ่น (วิธีใช้, ข้อควรระวัง)
- วิธีใช้: ตามตำรับยาโบราณนิยมใช้ใบของหนุมานประสานกายมาต้มกับน้ำดื่มเพื่อช่วยรักษาอาการปวดเมื่อย หรือใช้ใบสดมาตำพอกบริเวณแผลเพื่อช่วยสมานแผลและหยุดเลือด
- ข้อควรระวัง: ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญก่อนการนำไปใช้เป็นยาสมุนไพร และไม่ควรใช้ในปริมาณที่มากเกินไป เนื่องจากยังไม่มีข้อมูลด้านผลข้างเคียงที่ชัดเจน
9. แหล่งอ้างอิง
- องค์การสวนพฤกษศาสตร์. (2561). หนุมานประสานกาย. สืบค้นเมื่อ 24 สิงหาคม 2568, จาก https://www.qsbg.org/Database/Botanic_Garden/detail.asp?Tab=1&id=2021
- ศูนย์ข้อมูลสมุนไพรไทย คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล. (ม.ป.ป.). หนุมานประสานกาย. สืบค้นเมื่อ 24 สิงหาคม 2568, จาก https://www.medplant.mahidol.ac.th/pubhealth/schefflera.html
- ฐานข้อมูลพรรณไม้ องค์การสวนพฤกษศาสตร์. (ม.ป.ป.). หนุมานประสานกาย. สืบค้นเมื่อ 24 สิงหาคม 2568, จาก https://www.rspg.or.th/plants_data/herbs/herbs_10_22.htm