ข้อมูลต้นโหระพา
โหระพาเป็นพืชสมุนไพรและผักสวนครัวที่นิยมใช้ประกอบอาหารในประเทศไทย มีกลิ่นหอมเฉพาะตัวและมีประโยชน์ทางยาหลากหลาย
1. ชื่อพื้นบ้าน, ชื่อสามัญ, ชื่อวิทยาศาสตร์
- ชื่อพื้นบ้าน: โหระพา, อิ่ม, ก้อมก้อ (ภาคเหนือ), ก้อมก้อขาว (เชียงใหม่), โหระพาไทย
- ชื่อสามัญ: Sweet Basil
- ชื่อวิทยาศาสตร์: Ocimum basilicum L.
2. ชื่อพืช (พื้นบ้าน, วิทยาศาสตร์)
- ชื่อพื้นบ้าน: โหระพา
- ชื่อวิทยาศาสตร์: Ocimum basilicum L.
3. ลักษณะทางพฤกษศาสตร์
- ลำต้น: เป็นพืชล้มลุก สูงประมาณ 0.5-1 เมตร ลำต้นเป็นเหลี่ยม มีกิ่งก้านสาขามาก
- ใบ: ใบเดี่ยว ออกเรียงตรงข้ามกัน รูปไข่หรือรูปรี ปลายใบแหลม โคนใบมน ขอบใบหยักฟันเลื่อยเล็กน้อย เนื้อใบเรียบ สีเขียวเข้ม และมีกลิ่นหอม
- ดอก: ออกเป็นช่อที่ปลายยอด ดอกย่อยมีสีขาวหรือม่วงอ่อน มีกลีบเลี้ยง 5 กลีบ
- ผล: ผลแห้งมีสีน้ำตาลเข้ม มีเมล็ดขนาดเล็กอยู่ภายใน
4. สถานที่พบ
โหระพาเป็นพืชที่ปลูกได้ง่ายและเจริญเติบโตได้ดีในประเทศไทย สามารถพบได้ทั่วไปตามสวนครัวและสวนสมุนไพร
5. สภาพแวดล้อมที่เติบโต
- ดิน: เติบโตได้ดีในดินร่วนปนทรายที่มีความอุดมสมบูรณ์ และระบายน้ำได้ดี
- น้ำ: ต้องการน้ำในปริมาณปานกลาง แต่ไม่ควรให้น้ำขัง
- แสงแดด: ชอบแสงแดดจัดตลอดวัน
6. ฤดูกาลให้ผลผลิต
โหระพาสามารถปลูกและเก็บเกี่ยวได้ตลอดทั้งปี
7. ประโยชน์/การใช้ประโยชน์
- การประกอบอาหาร: ใบโหระพาเป็นส่วนประกอบสำคัญในอาหารไทยหลายชนิด เช่น ผัดกะเพรา, แกงเขียวหวาน, ห่อหมก, และใช้เป็นผักแกล้ม
- สรรพคุณทางยา: ใบโหระพามีสรรพคุณช่วยขับลมในลำไส้ ลดอาการจุกเสียด แน่นท้อง และช่วยย่อยอาหาร นอกจากนี้ยังมีน้ำมันหอมระเหยที่ช่วยผ่อนคลายความเครียดได้
8. ข้อมูลภูมิปัญญาท้องถิ่น (วิธีใช้, ข้อควรระวัง)
- วิธีใช้:
- แก้ท้องอืดท้องเฟ้อ: นำใบโหระพามาขยี้แล้วดมกลิ่น
- แก้ปวดฟัน: ใช้ใบสดตำแล้วนำมาพอกบริเวณที่มีอาการ
- ข้อควรระวัง: สตรีมีครรภ์ไม่ควรรับประทานในปริมาณที่มากเกินไป
9. แหล่งอ้างอิง
- ฐานข้อมูลสมุนไพร คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี. (ม.ป.ป.). โหระพา. สืบค้นเมื่อ 24 สิงหาคม 2568, จาก http://www.phargarden.com/main.php?action=viewpage&pid=143
- องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ (อพวช.). (ม.ป.ป.). โหระพา. สืบค้นเมื่อ 24 สิงหาคม 2568, จาก https://www.nsm.or.th/nsm/th/node/405
- กรมวิชาการเกษตร. (ม.ป.ป.). โหระพา. สืบค้นเมื่อ 24 สิงหาคม 2568, จาก https://www.doa.go.th/hort/?page_id=2311